4. ΗΤΑΝ ΤΟ ’21 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΓΕΓΟΝΟΣ;
217929
Η σειρά ντοκιμαντέρ με τίτλο «Γιατί 21; 12 ερωτήματα» αποσκοπεί να παρουσιάσει μέσα σε 12 επεισόδια τις βασικές πτυχές της ελληνικής Ιστορίας, ακολουθώντας το νήμα που συνδέει τα 200 χρόνια ζωής του ελληνικού έθνους-κράτους από την Επανάσταση έως και σήμερα. Στην έρευνά τους, οι δημοσιογράφοι Μαριλένα Κατσίμη και Πιέρρος Τζανετάκος αναζητούν απαντήσεις σε 12 διαχρονικά ιστορικά ερωτήματα σχετικά με το παρελθόν και το μέλλον της χώρας.
Κωδικός Τεκμηρίου
217929
Τύπος ψηφιακού αρχείου
Βίντεο
Τίτλος
ΓΙΑΤΙ 21; 12 ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ
ΗΤΑΝ ΤΟ ’21 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΓΕΓΟΝΟΣ;
Χρονολογία Παραγωγής
2021
Ημερομηνία Πρώτης Προβολής
18/04/2021
Σκοπός
ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ
Είδος
ΜΟΝΟΘΕΜΑΤΙΚΟ / ΟΧΙ-ΜΥΘΟΠΛΑΣΙΑ
Χαρακτηρισμός
ΣΕΙΡΑ
Κατηγορία
ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ (ΙΣΤΟΡΙΚΟ,ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ)
Περίληψη
Στο τέταρτο επεισόδιο της σειράς-ντοκιμαντέρ «Γιατί 21;-12 ερωτήματα», οι δημοσιογράφοι Μαριλένα Κατσίμη και Πιέρρος Τζανετάκος ερευνούν την παγκόσμια απήχηση της Επανάστασης.
Αρχικά, περιγράφεται η πολιτική κατάσταση που επικρατεί στην Ευρώπη στις αρχές του 19ου αιώνα, στο πλαίσιο των Ναπολεόντειων πολέμων. Γίνεται λόγος για το Συνέδριο της Βιέννης, το οποίο έλαβε χώρα από το 1814 έως το 1815 και διευθέτησε την κατάσταση στην Ευρώπη μετά τους Ναπολεόντειους πολέμους, απαγορεύοντας επί της ουσίας τις επαναστάσεις.
Επιπλέον, αναδεικνύεται ο τρόπος με τον οποίο η σφαγή της Χίου και η έξοδος του Μεσολογγίου διαδόθηκαν στην Ευρώπη, επηρέασαν την κοινή γνώμη της υπέρ της Επανάστασης και οδήγησαν πολλούς φιλέλληνες στην Ελλάδα. Υπογραμμίζεται το κύμα φιλελληνισμού που κυριάρχησε στην Ευρώπη, κυρίως λόγω της αρχαίας Ελλάδας. Οι συντελεστές της εκπομπής ταξιδεύουν στη Χίο και το Ναύπλιο και επισκέπτονται τη βιβλιοθήκη «Αδαμάντιος Κοραής» και την εκκλησία των Καθολικών του Σωτήρος, αντίστοιχα.
Στη συνέχεια, τονίζεται πως η πρώτη χώρα που αναγνώρισε την Ελληνική Επανάσταση ήταν η Αϊτή. Παράλληλα, γίνεται λόγος για τις επαναστάσεις και την ανεξαρτητοποίηση κρατών στη Λατινική Αμερική και το πώς αυτές επηρέασαν την ελληνική υπόθεση. Από το Ιστορικό Μουσείο Ύδρας γίνεται αναφορά στον Υδραίο Νικόλαο Κολμανιάτη, ο οποίος πολέμησε στον πόλεμο ανεξαρτησίας της Αργεντινής.
Παράλληλα, έντονο ενδιαφέρον για την ανεξαρτητοποίηση της Ελλάδας υπήρξε και στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, καθώς οι Αμερικανοί θεωρούσαν τους εαυτούς τους κληρονόμους της αρχαίας ελληνικής δημοκρατίας και του αρχαιοελληνικού πολιτισμού. Αυτό αποτυπώνεται τόσο στην αρχιτεκτονική των επίσημων κυβερνητικών κτιρίων των Η.Π.Α. όσο και στη μετονομασία πόλεων της Αμερικής με ελληνικά ονόματα. Λόγω του Δόγματος Μονρόε, οι Αμερικανοί έμειναν ουδέτεροι στον ελληνοτουρκικό πόλεμο, αν και έστειλαν χρήματα, προμήθειες και εξοπλισμό για να στηρίξουν την ελληνική υπόθεση, ενώ μετά τον πόλεμο πολλοί Αμερικανοί ήρθαν στην Ελλάδα για να προσφέρουν έμπρακτη βοήθεια. Ειδικότερα, γίνονται αναφορές στους φιλέλληνες Σάμιουελ Γκρίντλεϊ Χάου και Μίλερ και περιγράφεται η προσφορά τους στην Ελλάδα. Προβάλλονται, επίσης, εικόνες του αγάλματος της «Χριστιανής δούλης», το οποίο φιλοτεχνήθηκε στην Αμερική, εμπνευσμένο από την πώληση γυναικών του Μεσολογγίου σε σκλαβοπάζαρα, και έγινε σύμβολο του αγώνα των γυναικών για τα δικαιώματά τους και για την κατάργηση της δουλείας.
Στη συνέχεια, παρουσιάζεται ο ρωσικός φιλελληνισμός, που εκφράστηκε κυρίως μέσα στις ορθόδοξες εκκλησίες της αυτοκρατορίας, και γίνεται ειδική αναφορά στον Ρώσο φιλέλληνα Αλεξάντερ Πούσκιν και την απογοήτευση που εξέφρασε για τους σύγχρονους Έλληνες. Παράλληλα, γίνεται λόγος για τους Έλληνες που ζούσαν σε πόλεις της ρωσικής αυτοκρατορίας και κέρδιζαν πολλά χρήματα μέσω της ενασχόλησής τους με το εμπόριο και τη ναυτιλία.
Έπειτα, αναδεικνύονται οι λόγοι για τους οποίους οι Έλληνες επαναστάτες σημείωσαν σημαντικές νίκες στα πρώτα χρόνια της Επανάστασης. Παρουσιάζεται η μάχη στα Δερβενάκια το 1822, γνωστή ως «σφαγή του Δράμαλη», και προβάλλονται πλάνα με drone από την περιοχή. Ακόμη, οι συντελεστές της εκπομπής παρουσιάζουν τις μεταρρυθμίσεις του Τανζιμάτ, που πραγματοποιήθηκαν στην Οθωμανική Αυτοκρατορία μετά τις πρώτες ήττες, στο πλαίσιο της Επανάστασης του 1821. Παρέχονται, επίσης, πληροφορίες για τους γενίτσαρους και τη θέση τους στον οθωμανικό στρατό, την κατάργησή τους μετά την έναρξη της Επανάστασης των Ελλήνων, καθώς και για τη χρήση Αρβανιτών μουσουλμάνων μισθοφόρων και τον ρόλο που έπαιξαν στην έκβαση του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα.
Κατά τη διάρκεια του επεισοδίου προβάλλεται πλούσιο αρχειακό υλικό. Επιπλέον, ακούμε αποσπάσματα από το μυθιστόρημα του Λέοντος Τολστόι «Πόλεμος και Ειρήνη», τη μαρτυρία του Χριστόφορου Πλάτωνος Καστάνη για τη σφαγή της Χίου, καθώς και τα απομνημονεύματα του φιλέλληνα Έντουαρντ Τζον Τρελόνι.
Οι ομιλητές του τέταρτου επεισοδίου, με αλφαβητική σειρά είναι οι καθηγητές και οι επιστήμονες:
Θάνος Βερέμης, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, Άντα Διάλλα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών, Λεωνίδας Εμπειρίκος, Ιστορικός, Μαρία Ευθυμίου, Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Αθηνών, Κωνσταντίνα Ζάνου, Επίκουρη Καθηγήτρια Columbia University (ΗΠΑ), Σουκρκού Ιλιτζακ, Διδάκτωρ Οθωμανικής Ιστορίας Harvard University, Αλέξανδρος Κιτροέφ, Καθηγητής Haverford College (ΗΠΑ), Πασχάλης Κιτρομηλίδης, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών -Ακαδημαϊκός, Ηλίας Κολοβός, Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης, Γιάννης Κοτσώνης, Καθηγητής New York University (ΗΠΑ), Αντώνης Λιάκος, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, Μαρκ Μαζάουερ, Καθηγητής Columbia University (ΗΠΑ), Ρόντρικ Μπήτον, Ομότιμος Καθηγητής King’s College London (Βρετανία), Ευγενία Παλιεράκη, Επίκουρη Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Cergy-Pontoise (Γαλλία), Αλέξης Πολίτης, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης, Μιχάλης Σωτηρόπουλος, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής Πανεπιστημίου Αθηνών.
Ανάλυση Περιεχομένου
Θεματική Κατηγορία
ΙΣΤΟΡΙΑ
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
ΠΟΛΕΜΟΙ,ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΙΣ,ΤΑΡΑΧΕΣ
Θεματικοί Όροι
Επανάσταση 1821, Ελληνική Επανάσταση, ιστορία, νεοελληνική ιστορία, εθνικοαπελευθερωτικός αγώνας
Αναφορές
ΘΑΝΟΣ ΒΕΡΕΜΗΣ, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
ΑΝΤΑ ΔΙΑΛΛΑ, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών
ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟΣ, Ιστορικός
ΜΑΡΙΑ ΕΥΘΥΜΙΟΥ, Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Αθηνών
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΖΑΝΟΥ, Επίκουρη Καθηγήτρια Columbia University (ΗΠΑ)
ΣΟΥΚΡΚΟΥ ΙΛΙΤΖΑΚ, Διδάκτωρ Οθωμανικής Ιστορίας Harvard University
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΚΙΤΡΟΕΦ, Καθηγητής Haverford College (ΗΠΑ)
ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΚΙΤΡΟΜΗΛΙΔΗΣ, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών -Ακαδημαϊκός
ΗΛΙΑΣ ΚΟΛΟΒΟΣ, Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης
ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΟΤΣΩΝΗΣ, Καθηγητής New York University (ΗΠΑ)
ΑΝΤΩΝΗΣ ΛΙΑΚΟΣ Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
ΜΑΡΚ ΜΑΖΑΟΥΕΡ, Καθηγητής Columbia University (ΗΠΑ)
ΡΟΝΤΡΙΚ ΜΠΗΤΟΝ, Ομότιμος Καθηγητής King’s College London (Βρετανία)
ΕΥΓΕΝΙΑ ΠΑΛΙΕΡΑΚΗ, Επίκουρη Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Cergy-Pontoise (Γαλλία)
ΑΛΕΞΗΣ ΠΟΛΙΤΗΣ, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης
ΜΙΧΑΛΗΣ ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής Πανεπιστημίου Αθηνών
Γεωγραφικός Προσδιορισμός
Γλώσσα Περιεχομένου
ΕΛΛΗΝΙΚΗ
Δημιουργός
Παραγωγή: ΕΡΤ ΑΕ
Συντελεστές
Σκηνοθεσία: ΕΛΕΝΑ ΛΑΛΟΠΟΥΛΟΥ, Παρουσίαση-Έρευνα-Αρχισυνταξία: ΜΑΡΙΛΕΝΑ ΚΑΤΣΙΜΗ, ΠΙΕΡΡΟΣ ΤΖΑΝΕΤΑΚΟΣ, Διεύθυνση Παραγωγής: ΝΙΝΑ ΝΤΟΒΑ. Αφηγητής: ΝΙΚΟΛΑΣ ΒΙΒΛΑΚΗΣ, Επιστημονικός Συνεργάτης:
ΧΡΗΣΤΟΣ ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ
Σχετικά Θέματα
Δικαιώματα
ΕΡΤ ΑΕ
Διάρκεια
00.51.58
Φυσικά – Τεχνικά Χαρακτηριστικά
ΨΗΦΙΑΚΟ ΑΡΧΕΙΟ
Χρηματοδότηση Ψηφιοποίησης/Τεκμηρίωσης
ΕΡΤ ΑΕ
Τελευταία Ενημέρωση
18/6/2026
