2. ΓΙΑΤΙ ΔΙΧΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ;
214640
Η σειρά ντοκιμαντέρ με τίτλο «Γιατί 21; 12 ερωτήματα» αποσκοπεί να παρουσιάσει μέσα σε 12 επεισόδια τις βασικές πτυχές της ελληνικής Ιστορίας, ακολουθώντας το νήμα που συνδέει τα 200 χρόνια ζωής του ελληνικού έθνους-κράτους από την Επανάσταση έως και σήμερα. Στην έρευνά τους, οι δημοσιογράφοι Μαριλένα Κατσίμη και Πιέρρος Τζανετάκος αναζητούν απαντήσεις σε 12 διαχρονικά ιστορικά ερωτήματα σχετικά με το παρελθόν και το μέλλον της χώρας.
Κωδικός Τεκμηρίου
214640
Τύπος ψηφιακού αρχείου
Βίντεο
Τίτλος
ΓΙΑΤΙ 21; 12 ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ
ΓΙΑΤΙ ΔΙΧΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ;
Χρονολογία Παραγωγής
2021
Ημερομηνία Πρώτης Προβολής
28/03/2021
Σκοπός
ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ
Είδος
ΜΟΝΟΘΕΜΑΤΙΚΟ / ΟΧΙ-ΜΥΘΟΠΛΑΣΙΑ
Χαρακτηρισμός
ΣΕΙΡΑ
Κατηγορία
ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ (ΙΣΤΟΡΙΚΟ,ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ)
Περίληψη
Στο δεύτερο επεισόδιο της σειράς ντοκιμαντέρ, οι δημοσιογράφοι Μαριλένα Κατσίμη και Πιέρρος Τζανετάκος αναζητούν απαντήσεις σε ένα διαχρονικό ερώτημα της ελληνικής Ιστορίας: «Γιατί διχάζονται οι Έλληνες;». Η έρευνα ξεκινά από τους εμφύλιους στην Επανάσταση και καταλήγει στο τελευταίο δίλημμα της χώρας, «Μνημόνιο-Αντιμνημόνιο». Αρχικά, μαθητές καλούνται να απαντήσουν αν γνωρίζουν τι σημαίνει «Εμφύλιος Πόλεμος».
Ακολούθως, γίνεται λόγος για τον πρώτο εμφύλιο πόλεμο στο πλαίσιο της Επανάστασης του 1821, ο οποίος ξεκίνησε τον Μάρτιο του 1823, ενώ λίγο αργότερα ακολούθησε και ο δεύτερος. Καθηγήτριες και καθηγητές Ιστορίας σε ελληνικά και ξένα πανεπιστήμια καλούνται να περιγράψουν τους λόγους για τους οποίους οι επαναστάτες οδηγήθηκαν σε εμφύλιες διαμάχες. Ειδικότερα, μαθαίνουμε για τη σύγκρουση προκρίτων και οπλαρχηγών. Η Μαριλένα Κατσίμη περιηγείται στο Μουσείο της Ύδρας, από όπου αφηγείται τη σύγκρουση των προκρίτων της Ύδρας, με προεξάρχοντα τα μέλη της οικογένειας Κουντουριώτη, με τον Θ. Κολοκοτρώνη και τον Δ. Υψηλάντη. Γίνεται αναφορά στη φυλάκιση του Κολοκοτρώνη στη Μονή Προφήτη Ηλία στην Ύδρα το 1824. Ως κομβική στιγμή αναδεικνύεται η Έξοδος του Μεσολογγίου το 1826, καθώς κινητοποίησε τους αγωνιστές και τους έκανε να συνειδητοποιήσουν ότι ο αγώνας θα χανόταν αν δεν ενώνονταν.
Επόμενος σταθμός της αναδρομής είναι η σύγκρουση Αυτοχθόνων και Ετεροχθόνων, η οποία ανέκυψε μετά την απελευθέρωση και την ίδρυση του ελληνικού κράτους. Περιγράφονται οι όροι της σύγκρουσης για την κατάληψη των θέσεων εξουσίας και το πώς η Μεγάλη Ιδέα λειτούργησε ενωτικά.
Έπειτα, παρουσιάζεται η σύγκρουση στο πλαίσιο του Εθνικού Διχασμού, με αφορμή το ξέσπασμα του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου το 1914. Διακρίνονται τα δύο στρατόπεδα, των Βενιζελικών και των Αντιβενιζελικών, η ρητορική τους και τα στάδια της σύγκρουσης. Από τη Θεσσαλονίκη παρουσιάζεται η κατάληψη της πόλης το 1912, στο πλαίσιο των Βαλκανικών Πολέμων, η δημιουργία του «κράτους της Θεσσαλονίκης» και η βίαιη ρήξη βενιζελικών και βασιλικών.
Επόμενο ρήγμα εντοπίζεται στην Κατοχή και την Εθνική Αντίσταση, ανάμεσα σε αστούς και κομμουνιστές, το οποίο οδήγησε στον αιματηρό Εμφύλιο Πόλεμο. Γίνεται λόγος για την Εθνική Αντίσταση, τη διαμόρφωση δύο στρατοπέδων μέσα στη χώρα, τους διωγμούς και τις φυλακίσεις στελεχών του ΚΚΕ στην ύπαιθρο, την κατάρρευση της κυβέρνησης εθνικής ενότητας, τη Συμφωνία της Βάρκιζας και το πώς οδηγηθήκαμε στον Εμφύλιο το 1946. Παράλληλα, τονίζονται οι επιπτώσεις του Εμφυλίου Πολέμου στη μεταπολεμική ελληνική κοινωνία, η άνοδος της αστυφιλίας, η σταδιακή ερήμωση της υπαίθρου και οι προσπάθειες επούλωσης των πληγών.
Η τελευταία διαίρεση που εξετάζεται στο πλαίσιο της εκπομπής είναι ο διαχωρισμός της κοινωνίας στα χρόνια της κρίσης, με το δίπολο «Μνημόνιο-Αντιμνημόνιο». Ο συγκεκριμένος διχασμός διαπέρασε την κοινωνία και δημιούργησε νέες διαιρέσεις που δεν είχαν εμφανιστεί στο παρελθόν. Υπογραμμίζεται πως η συγκεκριμένη τομή δεν είχε διάρκεια, καθώς ξεχάστηκε με μεγάλη ταχύτητα μετά το δημοψήφισμα του 2015.
Οι ομιλητές του δεύτερου επεισοδίου, με αλφαβητική σειρά, είναι οι καθηγητές και επιστήμονες: Πολυμέρης Βόγλης (Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας), Στάθης Καλύβας (Καθηγητής στο Yale, ΗΠΑ), Βαγγέλης Καραμανωλάκης (Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών), Βασίλης Καρδάσης (Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης), Αντώνης Λιάκος (Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών), Νίκος Μαραντζίδης (Καθηγητής Πανεπιστημίου Μακεδονίας), Γεράσιμος Μοσχονάς (Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου), Δημήτρης Μπαχάρας (Διδάκτωρ Ιστορίας), Ρόντρικ Μπήτον (Ομότιμος Καθηγητής King’s College London, Μ. Βρετανία), Κωνσταντίνα Μπότσιου (Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Πελοποννήσου), Ηλίας Νικολακόπουλος (Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών), Γιώργος Παγουλάτος (Καθηγητής Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών), Σπυρίδων Πλουμίδης (Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών), Σωτήρης Ριζάς (Διευθυντής Κέντρου Έρευνας Ιστορίας Νεωτέρου Ελληνισμού Ακαδημίας Αθηνών), Στέλιος Στυλιανίδης (Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου), Μενέλαος Χαραλαμπίδης (Διδάκτωρ Ιστορίας), Ευάνθης Χατζηβασιλείου (Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών).
Ανάλυση Περιεχομένου
Θεματική Κατηγορία
ΙΣΤΟΡΙΑ
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
ΠΟΛΕΜΟΙ,ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΙΣ,ΤΑΡΑΧΕΣ
Θεματικοί Όροι
Επανάσταση 1821, Ελληνική Επανάσταση, ιστορία, νεοελληνική ιστορία, εθνικοαπελευθερωτικός αγώνας, Εθνικός Διχασμός, Εμφύλιος Πόλεμος, Εθνική Αντίσταση, Κατοχή, Οικονομική κρίση, Μνημόνιο, Αντιμνημόνιο
Αναφορές
ΠΟΛΥΜΕΡΗΣ ΒΟΓΛΗΣ, Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας
ΣΤΑΘΗΣ ΚΑΛΥΒΑΣ, Καθηγητής Yale
ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΚΑΡΑΜΑΝΩΛΑΚΗΣ, Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΑΡΔΑΣΗΣ, Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης
ΑΝΤΩΝΗΣ ΛΙΑΚΟΣ, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
ΝΙΚΟΣ ΜΑΡΑΝΤΖΙΔΗΣ, Καθηγητής Πανεπιστημίου Μακεδονίας
ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΜΟΣΧΟΝΑΣ, Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΠΑΧΑΡΑΣ, Διδάκτωρ Ιστορίας
ΡΟΝΤΡΙΚ ΜΠΗΤΟΝ, Ομότιμος Καθηγητής King’s College London
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΜΠΟΤΣΙΟΥ, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Πελοποννήσου
ΗΛΙΑΣ ΝΙΚΟΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΓΟΥΛΑΤΟΣ, Καθηγητής Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών
ΣΠΥΡΙΔΩΝ ΠΛΟΥΜΙΔΗΣ, Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
ΣΩΤΗΡΗΣ ΡΙΖΑΣ, Δ/ντης Κέντρου Έρευνας Ιστορίας Νεωτέρου Ελληνισμού Ακαδημίας Αθηνών
ΣΤΕΛΙΟΣ ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου
ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ, Διδάκτωρ Ιστορίας
ΕΥΑΝΘΗΣ ΧΑΤΖΗΒΑΣΙΛΕΙΟΥ, Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
Γεωγραφικός Προσδιορισμός
Γλώσσα Περιεχομένου
ΕΛΛΗΝΙΚΗ
Δημιουργός
Παραγωγή: ΕΡΤ ΑΕ
Συντελεστές
Σκηνοθεσία: ΕΛΕΝΑ ΛΑΛΟΠΟΥΛΟΥ, Παρουσίαση-Έρευνα-Αρχισυνταξία: ΜΑΡΙΛΕΝΑ ΚΑΤΣΙΜΗ, ΠΙΕΡΡΟΣ ΤΖΑΝΕΤΑΚΟΣ, Διεύθυνση Παραγωγής: ΝΙΝΑ ΝΤΟΒΑ. Αφηγητής: ΝΙΚΟΛΑΣ ΒΙΒΛΑΚΗΣ, Επιστημονικός Συνεργάτης:
ΧΡΗΣΤΟΣ ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ
Σχετικά Θέματα
Δικαιώματα
ΕΡΤ ΑΕ
Διάρκεια
00.51.58
Φυσικά – Τεχνικά Χαρακτηριστικά
ΨΗΦΙΑΚΟ ΑΡΧΕΙΟ
Χρηματοδότηση Ψηφιοποίησης/Τεκμηρίωσης
ΕΡΤ ΑΕ
Τελευταία Ενημέρωση
18/6/2026
